Thứ Bảy, 28 tháng 9, 2013

TẶNG BẠN NGÀY VÀO ĐẢNG - tác giả ĐẶNG BÁ TIẾN



Chú thích ảnh: Mừng ông ngoại!

Tặng nhà thơ Duy Thảo

Mười tám tuổi đã có người vào Đảng
Bạn tôi giờ tóc đã hoa râm
Mà niềm vui tràn lòng không giấu nổi
Đứng dưới cờ mắt bạn cứ rưng rưng

Tôi hiểu lắm niềm vui của bạn
Một niềm vui có chẳng dễ dàng
Ai có thể dùng tiền mua bán
Bạn tôi từng trả giá máu xương

Mười năm qua biết mấy chiến trường
Lại tiếp mười năm về xưởng máy
Dù ai thay lòng bạn tôi vẫn vậy
Sống chân thành kiên định niềm tin!

Hai mươi năm, nào biết bao lần
Kết nạp Đảng bạn vẫn ngoài danh sách
Có người rỉ tai: “Tại chú mày quá thật”
Bạn không nói gì mắt đọng ánh ưu tư…

Giọt nước mắt vui lúc bạn đứng dưới cờ
Có thể còn người băn khoăn ngờ vực
Nhưng tôi biết: Giây phút này chính thức
Đảng có thêm một người chiến sĩ kiên trung!

25.9.1989

Thứ Sáu, 27 tháng 9, 2013

GIỚI THIỆU CHƯ YANG SIN SỐ: 253



NGUYỄN CÁT CHUYỂN


Heo may


Heo may về lá vàng xô lối gió
Điểm xuyết mùa phảng phất hạt mưa bay
Anh thả hồn vào bài thơ viết dở
Nghe từng vần hạt nhớ cộm lên ngày

Nơi phương xa em có biết… chiều nay
Anh vụng dại lật tìm trang ký ức
Rồi tất tưởi lại quay về hiện thực
Tím mắt chiều vách nhớ thức lòng nhau

Heo may về chân em có còn đau?
Trời se lạnh khép tiếng ve ngày hạ
Cây bên đường đang cựa mình trút lá
Tiếng lao xao cứ ngỡ bước em về

Dịu dàng thu gợi khao khát đam mê
Gió liu diu giỡn mặt hồ gợn sóng
Chút nắng vàng nhuộm bờ môi phấp phỏng
Đợi em về trên lối nhỏ… ngày xưa.

Tháng 9 . 2012


Thứ Hai, 23 tháng 9, 2013

NGƯỜI DŨNG SĨ TRÊN LƯNG “VOI SẮT” NĂM XƯA!



(Tiếp theo)
Ký của Hồng Chiến

 Giám đốc VŨ ĐỨC BÙI



Sau khi vào Đắk Lắk tham gia thành lập công ty cơ giới 4, cuối năm 1980 anh xây dựng gia đình và được kết nạp vào Đảng. Hiện tại gia đình anh có hai cháu, giờ đã trưởng thành, các cháu đều làm việc ở Đắk Lắk trong đó có con gái và con rể làm việc ở Công ty Đồng Tâm. Năm 1984 anh được bổ nhiệm làm Đội trưởng đội 2 làm công tác thủy lợi, sau 4 năm gian khó cùng đơn vị thi công một số hồ đập trong ngành cà phê, anh được bổ nhiệm làm phó giám đốc. Được lãnh đạo công ty cho đi học các lớp quản lý kinh tế,  chính trị và chính thức được bổ nhiệm Giám đốc từ tháng 12 năm 1992. Anh chịu khó tự học và biết lắng nghe ý kiến, biết dựa vào tập thể để làm việc, thực hiện tốt nguyên tắc dân chủ, tập trung, mọi quyết định lớn đều phải thông qua Đảng ủy, HĐQT, khi đã thành quyết định thì kiên quyết thi hành. Anh có niềm vui là ở một đơn vị từ lúc bắt đầu đi làm việc tới lúc nghỉ hưu, sấp sỉ 43 năm. Mặc dù được nhìn nhận là một trong những người có nhiều đóng góp cho sự nghiệp phát triển Công ty, nhưng anh vẫn thẳng thắn thừa nhận là còn một số việc làm chưa thật đúng, thật tốt, thắng lợi của Công ty là công sức của tập thể. Anh luôn coi trọng và nhớ ơn tới các đồng chí lãnh đạo tiền nhiệm như: Ngô Vương, Nguyễn La Vân, Huỳnh Mậu, Đoàn Triệu Nhạn… là những người đã dìu dắt, giúp đỡ anh trưởng thành trong công tác. Anh thấm thía lời dặn của BÁC HỒ “ Mọi công trạng của cá nhân chủ yếu là do tập thể mà có, vì vậy người có công trạng không nên tự kiêu  mà cần khiêm tốn, khiêm tốn và rộng lượng là hai đức tính người cách mạng nào cũng cần có”. Ấn tượng nhất về thời gian anh làm Giám đốc cũng nhiều, khen có, chê có, song nổi lên là đánh giá đó là người lãnh đạo gương mẫu, biết chăm lo lợi ích cho tập thể. Cùng ban lãnh đạo Công ty, anh đã kiên trì đổi mới thiết bị, quan hệ tốt với khách hàng, mở rộng thị trường ra nước bạn, đẩy mạnh công tác thủy lợi, giao thông, làm tốt việc chuyển đổi sang công ty cổ phần, chăm lo đời sống cán bộ công nhân, quan tâm tới cán bộ công nhân đã nghỉ hưu, nghỉ việc. Anh luôn bám sát các công trình trọng điểm, chỉ đạo kiên quyết, coi trọng chất lượng công trình. Nhưng có lúc mất bình tĩnh cũng nặng lời với anh em, nặng về với công việc chưa thực sự quan tâm tới đời sống cá nhân của cán bộ công nhân, có năm thu nhập, cổ tức còn thấp. Thật ra đánh giá về con người cũng khó mà đầy đủ nhất là người lãnh đạo, có người khi đương chức được đánh giá rất tốt nhưng khi giao quyền lực thì trở thành tội phạm. Tôi bất chợt nhớ tới lời một người bạn tâm sự: Làm cán bộ lúc này cũng là một thử thách lớn, nhất là người đứng đầu khi có quyền lực mà thiết chế kiểm soát còn yếu. Họ phải biết tự điều chỉnh mình trước khi có những ràng buộc của pháp luật. Anh làm Giám đốc một thời gian dài chắc cũng phải là người cẩn thận và tử tế, được nhiều người tin tưởng. Sau 18 năm trên cương vị lãnh đạo cao nhất của Công ty CPTCCG Đồng Tâm, anh đã thanh thản bàn giao cho các đồng chí kế cận. Nhiều năm qua, anh đã cùng các đồng chí Tô Bá Tham, Nguyễn Văn Điểm, Nguyễn Đức Mơn…. sát cánh bên nhau xây dựng công ty ngày càng vững mạnh để đến lúc ra về cũng có thể tự hào về những gì đã cống hiến cho đất nước, cho công ty. Ngày về nghỉ hưu cũng là ngày anh được nhận huy hiệu 30 năm tuổi Đảng và nhận Bằng khen của Thủ tướng chính phủ.




Thăm công trình thủy điện Ea Mdoan 2 - Công ty CPCG 4 thi công

Để đạt được kết quả trên anh Bùi “ bật mí, bí quyết” để gặt hái được thành công chính là: “xây dựng tập thể lãnh đạo cũng như toàn thể cán bộ công nhân thành một khối đoàn kết vững chắc, trên dưới tin tưởng nhau. Phải thực sự dân chủ trong mọi hoạt động, để mọi người cùng biết, cùng bàn, cùng thực hiện và cùng hướng lợi ích từ công việc. Người lãnh đạo phải nâng cao kiến thức quản lý kinh tế, song cần quan tâm tìm hiểu kiến thức về văn hóa xã hội, cần quan tâm tới thể thao, văn nghệ, nó giúp cho tâm hồn được tốt lên và xử lý công việc tốt hơn”. Người Dũng sỹ trên voi sắt năm xưa trở thành người Giám đốc nhưng anh sống cũng bình dị, tích cực lao động. 


 Chú thích ảnh: Ông Vũ Đức Bùi thăm đơn vị khai hoang tại Vương quốc Cam Pu Chia
 
Với thực tế của mình, tôi thấy đơn vị nào vững mạnh chính là đã xây dựng được tập thể lãnh đạo tốt trong đó tiêu biểu là người đứng đầu; ở Công ty CPTCCG Đồng Tâm đang làm được điều đó, các anh trong thế hệ lãnh đạo mới như Trần Đức Thành, Trần Quốc An, Nguyễn Hữu Lợi, Lê Hoàng Phi đang tiếp bước vững vàng, có lẽ trong hành trang lãnh đạo của mình, cũng có một phần những bài học kinh nghiệm lãnh đạo và phẩm chất đạo đức của các đồng chí đi trước. Đó là vốn quý cần phải trân trọng giữ gìn.

Buôn Ma Thuột, tháng 9 năm 2013

Chủ Nhật, 22 tháng 9, 2013

NGƯỜI DŨNG SĨ TRÊN LƯNG "VOI SẮT" NĂM XƯA!



Công ty cổ phần Cơ giới Đồng tâm



Về thăm Công ty cổ phần Cơ giới Đồng Tâm vào một ngày đầu tháng 8, trời đang độ mùa mưa nên cảnh vật bừng bừng sức sống, cây cối mượt mà tươi tốt; bước chân vào cửa cơ quan đã thấy những chậu hoa, cây cảnh…xếp hàng như hoa viên. Hai cây thông bách tán trồng trước cửa phòng làm việc của lãnh đạo công ty cao vút, vượt mái nhà hai tầng, gốc to đến gần nửa mét, soi bóng xuống bể cá hình tròn bên cạnh, làm ta như được thấy cảnh làng quê đồng bằng Bắc Bộ thu nhỏ nơi đây.
Đón chúng tôi vào phòng làm việc, ông Trần Đức Thành, Bí thư đảng ủy – Chủ tịch Hội Đồng quản trị công ty tươi cười bắt tay thật chặt. Vừa nhấp ly nước trà Thái Nguyên đậm đặc đã nghe tiếng nói của ông Tô Bá Tham – nguyên Bí thư Đảng ủy công ty, nay đã nghỉ hưu vọng vào, nét mặt hồ hởi, ông vào phòng bắt tay từng người làm không khí căn phòng ồn ào hẳn lên. Đã ngoài sáu mươi rồi nhưng thân hình vẫn vạm vỡ không sút đi bao nhiêu, và giọng nói không lẫn vào đâu được, vừa mạnh mẽ, dứt khoát vừa có cái gì ấm áp chân tình của người công tác Đảng, trưởng thành từ công nhân. Sau những câu thăm hỏi sức khỏe, công việc, ông Trần Đức Thành nói thêm:
- Chuẩn bị kỷ niệm 35 năm ngày thành lập, lãnh đạo Công ty mời các anh bên Hội văn học nghệ thuật và các bác nguyên là lãnh đạo công ty về cùng góp ý cho Ban tổ chức công việc chuẩn bị buổi lễ. Hôm nay bác Vũ Đức Bùi cũng nhận lời đến, ta đợi một lát.


 Ông Tô Bá Tham - nguyên Bí thư Đảng ủy Công ty

Nhắc đến Vũ Đức Bùi, nguyên Chủ tịch hội đồng quản trị, kiêm Giám đốc công ty thuộc thế hệ lãnh đạo thứ hai sau ông Nguyễn La Vân, vị giám đốc đầu tiên của công ty khai hoang cơ giới 4, tiền thân của công ty cổ phần cơ giới Đồng Tâm hôm nay làm tôi bồi hồi xúc động nhớ lại những kỷ niệm đẹp về anh. Cách đây hơn một năm, tôi có gặp anh, đó là chiều ngày 10/3/2012 khi anh chuẩn bị bàn giao công tác để về nghỉ hưu. Nhìn người chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc của công ty cổ phần thi công cơ giới Đồng Tâm trông còn khá trẻ, nhanh nhẹn mà đã nghỉ tôi hơi ngạc nhiên hỏi: Sao anh về trước tuổi à? Anh vui vẻ nói: Đúng 60 tuổi là phải về hưu chứ, tuy tuổi trong lý lịch và thực tế có sai lệch một ít, những năm 60 – 70 của thế kỉ trước, việc khai thêm tuổi để đi bộ đội, công nhân cũng là điều dễ hiểu.
Việc bàn giao của anh với người kế nhiệm Trần Đức Thành được tiến hành nhanh chóng, chỉ có một buổi. Tôi băn khoăn điều này được anh em trong công ty giải thích: Thực ra công tác Giám đốc đã bàn giao cho anh An từ ngày 1/1/2011, hôm nay chỉ bàn giao công tác của Chủ tịch hội đồng quản trị. Hơn một năm qua các tồn tại cũng đã được giải quyết tương đối gọn. Tôi được biết việc chuyển giao ở một số đơn vị kéo dài hàng tháng vì chuyện tiền bạc, nợ nần. Mang điều này hỏi, được anh Bùi trả lời :
- Cuộc chuyển giao nào mà chẳng có những tồn tại để anh em sau tiếp tục xử lý. Chẳng qua việc làm của mình cũng minh bạch, nên anh em mới vui lòng tiếp nhận. Làm Giám đốc 18 năm, làm sao tránh khỏi sai sót, song tôi đã cố gắng không để lại những gánh nặng cho các đồng chí của mình.
Trong lễ chuyển giao hôm đó có đủ các anh trong Đảng ủy, Công đoàn và HĐQT. Tôi rất ấn tượng khi được nghe bác Nguyễn La Vân, người Giám đốc đầu tiên của công ty lên phát biểu. Ông đã bước sang tuổi 80, người không được khỏe song giọng nói vẫn rõ ràng, mạnh mẽ như bản chất của người dân xứ Quảng. Ống nói: “Tôi rất vui được dự buổi bàn giao công tác để về hưu của anh Vũ Đức Bùi. Tôi và anh Bùi có vinh dự là đã kế nhiệm nhau làm Giám đốc công ty suốt 33 năm. Cùng với các đồng chí lãnh đạo trong Công ty, chúng tôi đã hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao, ở Đắk Lắk  việc này trước ít có và sau này khó có. Hôm nay tôi cũng bộc lộ nhận xét của mình về anh Bùi, có thể nói 18 năm kế nhiệm tôi, anh đã thể hiện là người có trách nhiệm tốt trong công việc và là người Đảng viên có tính Đảng cao. Mong các đồng chí thế hệ lãnh đạo thứ 3 tiếp tục phấn đấu xây dựng Công ty ngày càng phát triển tốt hơn”. Lời nói của người già luôn sâu sắc, đầy triết lý sâu xa của cuộc đời đã có nhiều trải nghiệm và cũng có cả trách nhiệm của người Đảng viên cộng sản. Ông đã chân thực khi nhận xét về người mà ông đã chọn là người kế nhiệm. Người mà ông đã nghĩ: “ Người đó phải yêu mảnh đất này, yêu công ty này, quý trọng từng giọt mồ hôi của những người lao động như quý trọng giọt mồ hôi của chính mình”.
Quen biết nhau cũng đã 5-6 năm, qua anh và cán bộ công nhân viên được biết anh quê ở Xuân Trường, Nam Định. Lớn lên bên các cánh đồng lúa xanh và bên dòng sông Ninh Cơ. Năm 1969 bước vào tuổi 16 anh vào làm việc ở Tổng đội thi công cơ giới – Bộ Nông Trường. Lúc đó cuộc chiến đấu giải phóng đất nước đang ở trong giai đoạn gay go nhất, cả nước hướng về Miền Nam, tuyến đầu chống đế quốc Mỹ. Ngày đó Đảng và Chính phủ đã chuẩn bị những lực lượng cần thiết để khi chiến thắng sẽ bắt tay vào xây dựng lại Tổ quốc, trong đó có lực lượng cơ giới. Lúc đi anh còn thấp bé, nhẹ cân, sau khi châm chước tuyển dụng, được điều về nấu ăn một năm ở trường lái máy Lạc Thủy– Hòa Bình, sau đó mới được đi học lái máy ủi. Giữa năm 1971, anh ra trường vào làm việc ở một đội máy chuyên thi công hồ đập, đường, khai hoang cho các nông trường: Đồng Giao, Thạch Thành, Phúc Do, Tam Điệp ở Thanh Hóa, Ninh Bình… Gần 8 năm miệt mài trong công việc lái máy, người công nhân trẻ, học dở dang lớp 8 đã được nhìn nhận là người chịu khó làm việc, ham học hỏi, thích đọc sách. Giữa năm 1978, anh cùng đơn vị vào Đắk Lắk, lúc đó mới 26 tuổi, hăm hở lên đường phần vì trách nhiệm của tuổi trẻ đóng góp cho sự nghiệp chung, phần vì phải làm việc để có tiền gửi về cho mẹ chăm sóc các em. Những năm tháng trực tiếp lái máy đã thấm vào anh tình yêu nghề nghiệp, đồng nghiệp. Nóng, bụi, thiếu thốn vất vả của nghề cơ giới đã tôi rèn cho anh nghị lực về ý chí vượt khó khăn. Anh luôn nghĩ Việc làm nào cũng vinh quang, hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao là niềm vui nhất”. Có lẽ chính các điều đó đã khiến giúp anh trưởng thành từ lái máy, đủ sức để đứng vững trên cương vị Giám đốc, trong lúc giao thời của nền kinh tế chuyển từ kinh tế bao cấp sang kinh tế thị trường ở một công ty mà công việc cũng rất bấp bênh.

 Suối Ea Mdoan - nơi ngăn dòng làm thủy điện



(Còn nữa)

Thứ Bảy, 21 tháng 9, 2013

CHUYỆN VUI VĂN NGHỆ




THÔI, CỨ VẬY NHÉ!

Theo lịch phân công, sáng thứ 6, Xếp cả và kế toán đơn vị lên sở Tài chính bảo vệ ngân sách năm tới. Trong khi nghe Xếp trình bày, ông Phó giám đốc Sở tay sờ cằm, mắt chăm chú nhìn đôi thạch sùng đuổi nhau trên trần nhà; khi nghe trình bày xong ông ta phán:
-         Tình hình kinh tế nước nhà đang suy thoái nghiêm trọng, gần đây Đài Báo TW đều nói tỉnh ta lạm chi, trong khi thu đến hết tháng 8 chưa đạt một nửa kế hoạch; vì thế các cơ quan ban ngành năm tới phải tiết kiệm. Tạp chí của các ông sang năm được cấp 240 triệu thôi.
-         Nếu cấp 240 triệu chỉ in được mấy số thôi, còn lại làm sao? Xếp ngạc nhiên hỏi lại.
-         “Liệu cơm gắp mắm”, các ông in ít trang thôi, dồn hai ba tháng lại một số, chết ai. Thôi cứ vậy nhé!

Thứ Sáu, 20 tháng 9, 2013

CHUYANGSIN SỐ: 253 - tác giả ĐẶNG BÁ TIẾN





Tiễn bạn
Thương nhớ Nguyễn Phi Trinh

Bạn đi rồi
chúng tôi cũng đang đi
chỉ là trước sau thôi mà…
bạn hỡi
đời là vậy
tất cả đều cát bụi
tất cả rồi… “chín suối”… mà thôi!

vậy nên bạn đi đi
đừng luyến tiếc chi đời
luyến tiếc chi kiếp người làm ngựa gỗ*
dẫu phi vã mồ hôi cũng chỉ nằm một chỗ
dẫu hò hét, khóc cười duyên số cũng vậy thôi!

trời đã bắt chúng ta làm lũ ngố ở trên đời
chỉ biết yêu thơ, yêu người rồi tự sướng
ly rượu nhắm với vần thơ – hồn ngất ngưởng
rồi vỗ đùi… ngỡ bay bổng tận trời xanh

tôi với bạn hai quê, nhưng chung một lòng thành
lấy chữ nghĩa làm điều tâm hợp
lấy khát vọng về cuộc đời cao đẹp
để gặp nhau bên chén rượu buồn

chén rượu đắng cay thế thái nhân tình
dẫu uống muôn lần chẳng bao giờ cạn
nên bạn cười, bạn lên cơn hờn giận
bạn mắng người đời, nhưng ai trách bạn đâu…

bởi chúng mình đã quá hiểu nhau
bởi bè bạn đã “nằm lòng” tâm bạn
cái thằng bạn cứ ngỡ là ngạo mạn
lại là thằng nước mắt mau rơi…

thôi… nói sao hết những kỷ niệm trong đời 
bạn cứ đi đi xin đừng vướng bận
con ngựa gỗ dẫu còn đang lận đận
mình tin một ngày nó sẽ cất cánh bay…
                                                                         BMT 11.9.2013  


(*): Con ngựa gỗ - bài thơ hay nhất của Nguyễn Phi Trinh

Thứ Tư, 18 tháng 9, 2013

CHƯ YANG SIN SỐ: 253







TRUNG THU CỦA TUỔI THƠ TÔI

Tản văn của PHẠM TUẤN VŨ


Tháng tám trăng rằm lại về rồi đó. Trung thu về, mang theo nhiều tất bật, rộn ràng. Cuộc sống bây giờ đã khấm khá hơn, trung thu cũng dần đủ đầy, sung túc. Các em sẽ được những chiếc bánh ngọt xinh, những thứ quả chín mọng thơm lừng, được thỏa thích rước đèn ông sao, được múa lân, vui đùa ca hát. Còn niềm vui nào bằng vui Tết Trung thu.
Tôi đã đi qua tuổi thơ, bằng những tháng ngày nghèo khổ. Quê hương tôi tít tắp nơi những ngọn đồi trùng điệp xa đồng bằng mấy chục cây số đường rừng. Ở nơi ấy tôi đã lớn lên, bình yên như rừng núi muôn đời xanh thẳm hiền hòa. Nơi ấy, tôi đã có những mùa Trung thu của tuổi thơ, đơn sơ như ánh trăng núi rừng mà nhiều năm đi mãi, chen chúc giữa bao phố thị mỹ lệ phồn hoa, những mùa trăng rằm ấy vẫn chưa một lần mờ nhạt.
Trung thu của tuổi thơ tôi không có những chiếc bánh ngọt vàng ươm thơm nức trong những chiếc hộp sang trọng, đắt tiền. Với tôi ngày ấy, hạnh phúc thỏa ước mơ trẻ dại là những chiếc bánh ngọt mẹ làm từ bột sắn hay bột nếp để dành. Có những năm mất mùa, khoai sắn thay cơm, niềm mơ ước trẻ thơ ấy đôi khi không thành hiện thực. Trung thu tuổi thơ tôi cũng không có nhiều hoa quả. Cuối vườn có một buồng chuối chín, hay đầu cành một quả bưởi còn sót lại cuối mùa là tất cả niềm vui, lũ bạn chăn trâu chúng tôi đem cho nhau trong những đêm rằm. Vậy thôi, nhưng chắc rằng, chẳng chiếc bánh nào thơm ngon như bánh từ tay mẹ nấu. Chẳng thứ quả nào ngọt mát như quả trong vườn. Chiếc bánh Trung thu ngoài tiệm sang trọng thơm tho, nhưng tôi chắc, một khi ăn rồi, người ta quên mất. Nhưng đâu dễ gì quên những thức quà quê mộc mạc, đơn sơ mà vương vấn một đời, dẫu có đi xa…
Trung thu tuổi thơ tôi thường ít có lân. Bởi quê tôi xa thành phố quá, biết múa lân nơi nào. Mà dẫu có lân bán gần đấy, chắc gì chúng tôi ngày ấy dám mua. Ba mẹ nhiều khi đêm rằm tranh thủ trăng sáng tỏ làm thêm cỏ ruộng ngoài đồng. Mà chúng tôi ngày nhỏ cũng chẳng ai quan tâm lắm đến những con sư tử rực rỡ, lộng lẫy, đẹp xinh, dẫu rằng có đôi lần trong lòng ao ước. Bạn bè bắt cá, thả diều của tôi ngày xưa cứ mỗi độ trăng rằm là tụ nhau lại, mang thùng, can nhựa ra gõ, rồi vô tư ca hát, hát những bài ca tuổi thơ chưa bao giờ thuộc hết ca từ và có đôi khi quên cả giai điệu. Vậy mà như những chú ve con, lũ chúng tôi cứ say sưa ca hát, và những tiếng cười không dứt trên môi. Trung thu tuổi thơ đọng lại không phải âm thanh rộn ràng của trống lân, mà là những tiếng gõ can nhựa lộp bộp và những bài ca nghêu ngao quên cả tháng ngày.
Trung thu tuổi thơ tôi có những đêm trăng sáng tỏ. Trăng núi rừng trong trẻo và thanh thoát vô cùng. Ở thành phố, ít khi nào ta để ý đến trăng, bầu trời ô vuông bởi nhà cao tầng chia cắt che khuất mất bóng trăng lặng thầm. Và ánh sáng văn mình hoa lệ đôi khi lấn mất ánh trăng vốn rất hiền lành, e thẹn. Nhưng ở núi rừng, trăng đến vô tư, dịu dàng như cô gái mới lớn nhà ai đi ngang qua đây, mải ham chơi chưa muốn về nhà. Ở thành phố, đôi lần ta phải giật mình vì trăng vô tình xuất hiện sau lưng khi phố sá tắt dần đèn điện, trăng đến kẽ khàng nơi đầu cửa sổ căn phòng trên lầu cao. Nhưng ở núi rừng, lũ chúng tôi có trăng làm bạn, gần gũi và hiền hòa. Trung thu ở thành phố, ta ít khi nào nghĩ đến trăng. Còn ở quê tôi, Trung thu dường như chỉ gắn liền duy nhất với vầng trăng tròn trĩnh, tỏa sáng lung linh. Ngày ấy, trong những đêm rằm, bọn tôi hay băn khoăn, tại sao trăng cứ đi theo mình mãi vậy. Câu hỏi ngu ngơ của cái thời khờ dại, đến bây giờ tôi mới hiểu hết. Có những điều tưởng đơn sơ mà cao đẹp, tưởng gần gũi mà thiêng thiêng, tưởng xa vời mà gắn bó. Trăng cứ thế theo tôi trọn đời.
Trung thu tuổi thơ tôi không có đêm rằm rước đèn ông sao, nối đuôi theo lân đi khắp phố phường. Bạn bè chăn trâu ngày ấy chỉ có những đêm trăng mát dịu, bầu trời trong veo và đồng cạn. Trăng lên cao, treo lơ lửng trên ngọn tre làng, lũ chúng tôi tụ nhau chơi trò đuổi bắt, hát những bài đồng dao, tha hồ reo hò cho đến khi mệt lả, trăng về phía bên kia núi, sương đêm giăng xuống đồng ướt đầm, chúng tôi mới chia nhau ra về, hẹn sáng mai lại đón trâu lên núi. Trung thu ngày ấy, tôi còn có những đêm ngồi nghe suối chảy bên tán cây có trăng làm lồng đèn mà mơ mộng những điều vu vơ, có những đêm thôi chạy nhảy cùng bạn bè ra đồng tát nước với mẹ, cả những đêm theo mãi cho đến khi mờ sáng con lân xinh đẹp làng bên ghé qua… Ấy là những đêm trung thu đẹp mãi kí ước tuổi thơ tôi.
Tuổi thơ ai cũng dần qua đi, như sông đời chảy mãi, hết khúc này phải đến khúc khác thôi. Sông đứng lại sẽ thành biển chết. Mỗi mùa Trung thu rồi cũng dần đổi thay, sẽ thôi không còn thiếu thốn, khát khao như một thuở khó nghèo. Tôi đã đón nhiều tết Trung thu nơi thành phố. Ấy là những đêm rằm háo hức, rộn ràng đông vui mà ngày xưa có lẽ bọn tôi chưa bao giờ mường tượng được. Vậy mà đi qua nhiều năm tháng, bụi thời gian làm rối mái đầu, ánh trăng đơn sơ nơi núi rừng và những niềm vui nhỏ bé, thơ dại của một thời đầu trần chân đất nơi quê nghèo rừng núi mỗi khi Trung thu về vẫn còn hoài trong tôi, gắn bó chân thành và đi theo trọn cuộc đời, như vầng trăng theo chân ngày xưa bé dại băn khoăn…

Thứ Ba, 17 tháng 9, 2013

CHƯ YANG SIN SỐ: 253 - tháng 9 năm 2013

Độc tấu - ảnh Nam Phương



GIẤU MỘT ĐIỀU GIẢN DỊ

Tản văn của TUYẾT NHUNG

Được tặng sách, bạn sẽ làm gì sau đó?
Đầu tiên bạn sẽ xem sơ sơ cái vẻ bề ngoài phẳng phiu cùng nhan đề và những đường nét trang trí của bìa sách, sau đó là lướt qua mấy trang đầu tiên và chắc chắn là ngắm cái mục lục (nếu có) xem nó như thế nào, tiếp nữa bạn mới để ý xem nó dày hay mỏng. Dày quá, bạn than “đọc bao giờ cho hết”. Mỏng quá, bạn chủ quan “Một tý là đọc hết nó ấy mà”. Bạn đang giấu vẻ nghi ngờ về chất lượng của cuốn sách...
Rồi thoáng giây nào đó, bạn muốn khoe cho thiên hạ biết mình được tặng sách. Ẩn ý phía sau hành động khoe ấy là muốn chứng tỏ mình được để mắt tới. Nhưng... không phải người tặng nào cũng muốn được công khai danh tánh. Có người van xin đừng công khai, cũng có người ra điều kiện nếu công khai thì cắt đứt duyên nợ… Bạn bối rối. Bạn ngắm lại món quà họ tặng thêm lần nữa. Một cảm giác ghét cuốn sách người ấy tặng len lỏi trong từng thớ thịt. Bạn mềm nhũn, bạn suy tư, bạn buồn, bạn hụt hẫng… Bạn cố che giấu nỗi sợ hãi bị mất người quan tâm.
Còn kẻ tặng thì sao? Chỉ đơn giản rằng họ e ngại với những thị phi. Suy cho cùng thì lời khen hay tiếng chê cũng từ hành động khoe mà ra. Cuộc đời cho họ sự chín chắn trong suy nghĩ và hành động. Người tặng muốn có mối thâm tình êm ả, dai dẳng với người nhận mà không ai biết. Nhiều khi ta phải trách người nhận quá bồng bột. Thôi thì nhắn một cái tin cảm ơn cho chu toàn mọi nhẽ.
Việc tặng sách cũng có vài ba trường hợp. Trường hợp nhờ mua nhưng người gửi không lấy tiền thì nghiễm nhiên cuốn sách ấy thành sách tặng. Có trường hợp sách tặng chính là cuốn do người tặng viết. Lại có trường hợp tặng sách cũng là tặng một món quà, nó gây tò mò cho người được tặng nhất. Tò mò ý đồ tặng sách. Tò mò nội dung sách. Cảm xúc của bạn lúc nhận sách nó tùy thuộc vào loại “sách tặng” ấy. Nhận “sách tặng” là cuốn nhờ mua thì bạn có cảm giác chiếm đoạt. Nhận “sách tặng” là cuốn do người tặng viết thì bạn có cảm giác được chia sẻ. Còn nhận “sách tặng” là một cuốn bất kỳ thì một cảm giác “lạ sách” lóe lên và ngự trị. Bạn muốn biến cái lạ đó thành cái quen. Nói chung mỗi một cuốn sách được tặng đều ẩn chứa một thông điệp của người tặng. Nó là gì thì thời gian trôi sẽ tỏ.
    Mọi thủ tục nhận sách đã xong. Cảm nhận ban đầu về sách đã có. Bạn bắt đầu tiến hành đọc đó. Bạn sẽ đọc nó ở đâu? Quán cà phê hay trên một ghế đá? Sáng sáng chịu khó lượn lờ ở những quán cà phê sẽ dễ bắt gặp hình ảnh một cô gái buông mái tóc xõa. Tóc như che phủ một phần bộ ngực căng tròn trịa, gió đong đưa tóc rối, hấp háy khe hở áo. Gợi cảm và cuốn hút. Muốn biết họ xem gì thì cũng phải cúi đầu men theo góc nhìn của họ.
Đàn ông đọc sách ở quán cà phê cũng nhiều chứ. Át hẳn số lượng nữ giới đọc sách ở quán cà phê đấy. Hãy ngắm nét mặt của đấng mày râu khi đọc sách thôi. Ngắm xem mặt họ có đờ đẫn không, có bộc lộ cảm xúc với một tình tiết nào đó  hoặc chép miệng tặc lưỡi với một tình huống diễn ra trên trang sách không và thậm chí là thích cái cảnh ứng xử vụng về của họ khi làm cà phê đổ lên sách vì mắt dán lên sách, còn tay quờ quạng tìm tách cà phê. Tôi lại có cái sở thích quái dị như vậy đấy. Suy cho cùng, chúng ta đọc sách để làm gì? Đọc để học cách giấu những cái xấu của riêng mình.
Đọc xong cuốn sách rồi, nếu bạn là người ưa viết lách Chắc chắn bạn sẽ ngồi hý hoáy ghi chép sơ bộ về nội dung sách trong một cuốn sổ nhỏ hoặc gõ trực tiếp trên phần mềm soạn thảo văn bản nào đó. Nếu bạn tỉ mỉ và bài bản hơn thì có thể viết hẳn một bài phê bình văn học chứ chẳng chơi. Vấn đề là cái nội dụng viết ấy là gì? Bạn có muốn có kẻ thứ hai (nhất là tác giả cuốn sách ấy) đọc được không? Bạn sẽ đăng bài viết ở đâu? Chỉ để trong cuốn sổ tay hay là đăng hẳn trên mạng xã hội? Bạn lại băn khoăn. Bạn nghĩ ra một phương kế an toàn đó là khuếch trương những chi tiết hay của sách và lờ đi những lỗi sai trong lối viết (nhưng tôi nói thật, nếu bạn biết lối viết ấy sai, nội dung cuốn sách có những trang đạo văn của kẻ khác thì bạn là nhà phê bình văn học thực thụ rồi). Nhưng mà nhất thiết bạn sẽ nói đến một vài lỗi sai để người ta thấy bạn là người theo chủ nghĩa tương đối.
Khi bài cảm nhận đã viết xong rồi và có thể là đăng ở đâu đó rồi. Ngẫm lại nội dung cuốn sách, tự dưng một tứ thơ xuất hiện trong đầu bạn. Bạn khai triển nó và bạn có hẳn một bài thơ mà bạn cho là hay. Còn những người có sở trường viết văn xuôi, có thể họ có được ý tưởng viết từ một câu nói nào đó trong trang sách. Rồi họ hư cấu lên thành một câu chuyện. Ở đây tôi không nói họ đạo ý tưởng sách. Chỉ là người đọc tìm ra được cái mới dựa trên một vài ngôn từ khơi mào ý tưởng văn chương. Ví dụ như sau khi bạn đọc hết bài viết này của tôi. Bạn nhìn lại cái tiêu đề bài viết và sau đó muốn làm bài thơ có tứ thơ là “Giấu”, hoặc viết một cái truyện ngắn có đoạn cuối kiểu như là: “Nàng cầm cuốn sách vừa được tặng trên tay, mặt hớn hởn khoe với chàng. Chàng không nói gì, chỉ siết một vòng tay thật chặt vào vòng eo bé nhỏ của nàng. Môi chàng tìm kiếm sự bóng bẩy của son trên môi người con gái ấy. Chàng kéo chiếc hôn xuống cổ và lách sang phía dưới tai nàng và nói “Cất sách đi em, hãy ôm anh như em ôm những cuốn sách hằng ngày và đọc từ mắt anh xem anh yêu em như thế nào”. Nàng bị sự nồng nhiệt của “cuốn sách ba mươi bảy độ C” làm rơi thứ đang nắm trên tay. Họ run rẩy tìm kiếm ngôn ngữ của cơ thể ẩn chứa trong nhau”. Đó là tôi ví dụ cụ thể thế thôi chứ mỗi đầu óc là một khoảng trời sáng tạo. Vậy nên thế gian này mới có nền văn học đồ sộ đến như vậy chứ.
Quay lại với câu hỏi: “Được tặng sách, bạn sẽ làm gì sau đó?”. Tôi nghĩ câu trả lời hay nhất đó là “Đọc thôi chứ chẳng làm gì cả”. Dù thế nào thì ai cũng muốn giấu cái bản ngã của mình. Mỗi một lời nói đều có thể chống lại bạn trong một trường hợp nào đó. Cho nên mới có câu: “im lặng là vàng” và lượng người viết phê bình văn học vẫn ít hơn người sáng tác.

   Buôn Ma Thuột, 8/8/2013

Thứ Hai, 16 tháng 9, 2013

GIỚI THIỆU TẠP CHÍ CHƯ YANG SIN SỐ: 253

Chú thích ảnh: bìa 1 (trên), bìa 2 (dưới)

Tạp chí Văn Nghệ CHƯ YANG SIN
Số: 253 - Tháng 9/2013

Quyền Tổng Biên tập: LÊ KHÔI NGUYÊN
(Chủ tịch Hội)
Phó Tổng biên tập thường trực: HỒNG CHIẾN
Phó Tổng biên tập: ĐẶNG BÁ TIẾN

Thư ký tòa soạn
AN QUỐC BÌNH

Ban biên tập:
NGUYỄN VĂN THIỆN
PHẠM HUỲNH
AN QUỐC BÌNH
HUỲNH NGỌC LA SƠN

Trình bày: Y KUAN NY NIÊ
Thiết kế mỹ thuật: AN QUỐC BÌNH
Sửa bản in: PHAN VŨ

 VĂN:
l           Trong khó khăn càng vững niềm tin (tùy bút) – ĐẶNG BÁ TIẾN
l      Vững vàng bản lĩnh...  (tùy bút) – HỒNG CHIẾN
l     Nền tảng vững chắc... (tùy bút)  – NGUYỄN VĂN THANH
l     Mùa khai trường (tản văn) – PHẠM ANH XUÂN
l     Trung thu của tuổi thơ tôi (tản văn) – PHẠM TUẤN VŨ
l     Giấu một điều giản dị (tản văn) – TUYẾT NHUNG
l     Miền nhớ (truyện ngắn) – HUỲNH THẠCH THẢO
l     Trận bóng cuối ngày (truyện ngắn) HỒ THỊ THU HIỀN
l     Phượng hồng  (truyện ngắn) – NGUYỄN THỊ MỸ LIÊN
l      Hạt cát (truyện ngắn)  – ĐINH LÊ TUYẾT TRINH
l     Sự kinh hoàng (truyện ngắn nước ngoài) – VÕ HOÀNG MINH DỊCH

THƠ của các tác giả:
NGUYỄN HƯNG HẢI – DUY HOÀN – VŨ DY – HOÀNG ANH TUẤN – NGUYỄN VIẾT LỢI – LƯU TIẾN LÊ – NGUYỄN MINH KHIÊM – TỪ DẠ LINH – LÊ VĨNH TÀI – DIỆP LY – NGUYỄN CÁT CHUYỂN – PHẠM THỊ NGỌC THANH – VÂN THỦY – PHAN HỒNG – LÊ THÀNH VĂN – TIẾN THẢO – ĐỖ TOÀN DIỆN – ĐỖ VĂN TIẾN – TRẦN THÙY LINH – NGUYỄN TRỌNG ĐỒNG – PHAN TRỌNG TẢO – TRẦN XUÂN TRƯỜNG – MAI MỘNG TƯỞNG – TRẦN ĐÌNH THÀNH


 Nghiên cứu giới thiệu – phê bình:
l           Thơ Hồ Xuân Hương và... – HOÀNG BÍCH HÀ 
l           Tấm lòng của Bác Hồ... –  PHẠM TUẤN VŨ
l           Chúng tôi kết nối... –  LINH NGA NIÊ KDĂM
l           Tuổi hoàng hộn vẫn... HỮU CHỈNH
l           Tản mạn cùng họa sỹ... NGUYỄN HUY LỘC
l           Có một kho tàng... TRƯƠNG BI



 NHẠC:

      Một chút tình cho em
                                        Nhạc và lời: LÊ NHẬT THANH  

     Cao nguyên âm vang mùa thu
                                        Nhạc và lời: LÊ NHẬT THANH  
    Em chọn nụ cườ
                                        Nhạc và lời: LINH NGA NIÊ KDĂM  

     Người lính trở về
                                        Nhạc và lời: NGUYỄN VĂN HẠNH  


  TRANH - ẢNH và minh họa của các tác giả:
NAM PHƯƠNG – PHẠM HUỲNH – BẢO HƯNG – TRẦN THANH LONG – HỒNG CHIẾN – AN QUỐC BÌNH –  ĐẶNG BÁ TIẾN – PV…



Lá thư văn nghệ

TRONG KHÓ KHĂN
CÀNG KIÊN ĐỊNH NIỀM TIN


Lịch sử còn ghi: Ngày 2.9.1945, đúng 14 giờ, tiếng nhạc hùng tráng của bản Tiến quân ca vang lên, Bác Hồ đi dép cao su, trong bộ đồ ka ki giản dị bước ra lễ đài. Đứng trước máy phóng thanh, Bác trịnh trọng đọc bản Tuyên ngôn Độc lập. Giọng của người đầm ấm, nhưng trang trọng, hào sảng. Người khẳng định: “Một dân tộc đã gan góc chống ách nô lệ của Pháp hơn 80 năm nay, một dân tộc đã gan góc đứng về phe Đồng minh chống phát xít mấy năm nay dân tộc đó phải được tự do! Dân tộc đó phải được độc lập!”; “Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập, và thật sự đã thành một nước tự do và độc lập. Toàn thể dân tộc Việt Nam quyết đem tất cả tinh thần và lực lượng, tính mạng và của cải để giữ vững quyền tự do và độc lập ấy”.
Tuyên ngôn Độc lập không chỉ mang hào khí của “Nam quốc sơn hà Nam đế cư”, của “Bình Ngô đại cáo”, mà điều quan trọng nhất là nó đã khai sinh ra một nhà nước độc lập đầu tiên trong hệ thống thuộc địa thế giới, báo hiệu sự ra đời của một chế độ xã hội mới, một chính quyền công - nông đầu tiên ở Đông Nam Á. Cũng từ đó, tiếp tục đi theo ngọn cờ của Đảng, nhân dân ta đã vững tin trên con đường đi lên chủ nghĩa xã hội, đấu tranh giành thống nhất non sông, từng bước đưa đất nước thoát ra khỏi tình trạng nghèo nàn lạc hậu, khẳng định vị thế của mình trên thế giới.
Thế nhưng ở thời điểm hiện nay, trong bối cảnh suy thoái kinh tế toàn cầu, cùng với một số sai lầm, yếu kém trong quản lý kinh tế, xã hội của chúng ta, có thể nói đất nước ta đang gặp rất nhiều khó khăn. Nhiều mục tiêu kinh tế, xã hội không đạt kế hoạch. Đạo đức xã hội xuống cấp. Tham ô, lãng phí xảy ra ở nhiều nơi, có nhiều vụ nghiêm trọng. Kẻ thù đã và đang phá hoại đất nước ta bằng nhiều thủ đoạn. Niềm tin của nhân dân với Đảng và Nhà nước đang bị xói mòn... Vì thế người làm công việc sáng tạo văn học, nghệ thuật càng phải kiên định niềm tin vào Đảng và chế độ và có trách nhiệm truyền niềm tin ấy cho nhân dân thông qua tác phẩm của mình; góp phần tạo sự đồng thuận trong xã hội, để mọi người cùng đồng cam cộng khổ, phấn đầu hết mình đưa đất nước vượt qua thử thách, tiếp tục xây dựng đất nước ta giàu mạnh, phồn vinh.
                                                                                       
CHƯ YANG SIN



Chú thích ảnh: bìa (3 trên), bìa 4 (dưới)