LƯỚI CÁ truyện ngắn của NGUYÊN HƯƠNG - CHƯ YANG SIN SỐ: 326 THÁNG 10 NĂM 2019

Bãi biển ken đầy dịch vụ dành cho du khách.

Quán xá đã đành, mỗi resort còn có một sân khấu xập xình tới khuya mà khán giả phần lớn là thanh niên địa phương, rất nhộn nhạo, và những cái giường mát xa…

Ngày đầu tiên dạo loanh quanh bãi, Khánh thắc mắc:

-  Người ta để mấy cái giường này ở đây làm gì vậy má?

Tôi cũng đang tự hỏi thì một người đàn ông tuổi trung niên từ resort đi ra, ông chỉ mặc cái quần tắm như bao người đang có mặt trên bãi, theo sau là một cậu trai trẻ. Người đàn ông nằm dài lên giường, hai bàn chân trần còn bám đầy cát. Cậu trai lấy trong túi ra chai dầu xoa khắp vai và lưng người đàn ông rồi xoa bóp. Một lúc sau thì giường nào cũng có người, kẻ nằm ngửa để mát xa bụng người nằm sấp mát xa lưng. Cũng là mặc đồ tắm nhưng bơi lội trong nước là chuyện rất khác với cảnh nằm phơi ra trên cái giường giữa chốn đông người.

Khánh kéo tay tôi:

- Mình đi tìm cảnh đẹp, má.

- Ừ, đi chơi thì nên tìm cảnh đẹp mà thưởng thức.

- Tìm người đẹp nữa - Khánh nói với cái nháy mắt.

Tôi bật cười. Khánh lém lỉnh:

- Trong truyện với trong phim hay có cảnh nhân vật chính trong chuyến đi chơi sẽ được gặp ai đó rất thú vị trong một không gian tuyệt đẹp, biết đâu con sẽ được gặp ai đó.

Tôi ghét phải đóng vai phụ huynh nghiêm khắc, tôi luôn muốn làm bạn với con mình, vậy nên tôi phụ họa:

-  Ờ, biết đâu ai đó sẽ được gặp con gái dễ thương của má.

Khánh xoa xoa hai gò má dù đã bôi kem chống nắng mà đã thấy ửng ửng:

-  Má thấy con dễ thương thật không?

-  Thật mà.

-  Sao thường ngày má hay nói con dễ ghét?

-  Ờ, thì tại khi đó con cãi lại má.

-  Đâu phải cãi, chỉ là con bày tỏ ý kiến khác biệt thôi mà.

-  Đó, con lại sắp dễ ghét rồi đó.

-  Má lại áp đặt nữa rồi.

Con gái lại xoa xoa gò má và giơ cao cánh tay nhìn ngó. Tôi cười:

-  Ướp nắng một chút cho bớt bột. Định nghĩa cái đẹp bây giờ còn có thêm tính từ rắn rỏi đó con.

-  Thôi bỏ qua nhan sắc. Má muốn con gặp ai nè?

Câu hỏi này mà không cẩn thận thì sẽ lại bị chê trách là phụ huynh áp đặt, vậy nên tôi đáp lời:

-  Ô, chuyện này má có muốn cũng đâu được. Tùy con thôi.

-  A ha, tùy con, coi như má hứa rồi đó nghen. Con ưng ai thì má không can thiệp há.

Khánh sục chân sâu xuống cát rồi sủi tung. Cát bắn tóe lóe. Tôi cũng sục chân xuống cát và sủi. Hai mẹ con cười vang. Và lại tiếp tục nói năng ấm ớ.

Cho đến khi nhìn thấy con thuyền dập dềnh mép bãi và ba người phụ nữ nhào xuống nước cùng với tiếng cười rộ như cú nhào té đó là một điều vui vẻ biết trước.

Không phải thuyền đưa khách dạo chơi. Mọi thứ cho thấy đó là thuyền đánh cá. Nhưng té nhào khỏi thuyền là những người váy áo điệu đà.

Giúp mấy người phụ nữ đứng vững lại giữa sóng và lội vô bờ là cậu con trai làn da sạm nắng. Cậu nhoẻn cười độ lượng như thể khách du lịch tò mò muốn lên thuyền cá là chuyện bình thường, và leo lên leo xuống bị té nhào cũng là bình thường.

-  Con muốn lên thuyền cá cho biết không? – Tôi bật hỏi.

Sau lưng tôi nhao nhao:

-  Cho bọn tôi nữa.

-  Tụi này cùng lên với được không?

***

Cậu tự giới thiệu với mọi người mình tên Sơn. Trên thuyền có bốn cậu trạc tuổi, người lái, người thả lưới… Chuyến đi ngẫu hứng bất ngờ cho nên tôi và Khánh không có áo che nắng cũng không có mũ. Những người khách khác cũng vậy. Một người có được cái khăn quàng cổ nên cái khăn trở thành cứu tinh. Sơn nhìn khuôn mặt duy nhất trùm che kín mít và nói “Vậy sao chụp hình?” rồi Sơn quay nhìn Khánh.

-  Có cái mũ tanh mùi cá chịu đội không? – Sơn hỏi và lấy ra cái mũ lưỡi trai màu đen trong đống lưới bùng nhùng.

Khánh cầm cái mũ, một giây suy tính thật nhanh giữa khuôn mặt bị ăn nắng và loại dầu gội đầu nào xóa tan được mùi tanh khẳm này, rồi Khánh đội cái mũ lên đầu. Tôi lo lắng đợi nhìn thấy mũi Khánh nhăn lại nín thở, nhưng không, là nụ cười:

-  Cảm ơn nghe.

Tôi thở phào. Con gái bột của tôi ứng xử không đến nỗi.

-  Còn cái mũ nào nữa không anh ơi?

Câu hỏi vang lên như tín hiệu ghen tỵ vô vọng, mọi người trên thuyền cùng bật cười.

Rồi thì chụp hình. Chiếc thuyền chòng chành vì mọi người dồn về một phía để có một tấm chụp chung. Vậy là loạng choạng nghiêng ngả…

Sơn và ba cậu trai mỉm cười nhìn chúng tôi bằng ánh mắt như thể quá quen với những vị khách du lịch ngốc nghếch.

Thuyền chạy ra khơi. Mỗi gợn sóng một màu xanh khác nhau, lạ lùng.

Khánh thích thú quan sát các cậu trai thả lưới.

-  Sao biết có cá ở khu vực này mà thả lưới ở đây? – Khánh hỏi.

-  Cứ thả thôi – Sơn nói – Hên xui. Khi nhiều khi ít.

-  Tới chừng nào kéo lưới? – Khánh lại hỏi.

-  Tùy. Tính từ lúc thả lưới cho tới khi gỡ cá khỏi lưới chừng ba tiếng đồng hồ.

-  Sau đó thì sao?

Sơn phì cười như Khánh vừa hỏi một câu ngố không thể tả:

-  Thì đem cá ra chợ bán.

Khánh đỏ mặt.

Chừng như muốn chuộc lỗi vì khiến Khánh đỏ mặt, cậu trai nghiêng người về phía tôi nói nhỏ:

-  Đi thuyền một vòng quanh như vầy bình thường thôi. Cô có muốn tham quan bè lồng nuôi trai lấy ngọc không?

***

Tôi hiểu ra vì sao Sơn phải nói nhỏ, vì đi bằng thuyền thúng, mà nhiều người nhao nhao đòi theo thì làm sao.

Sơn kéo thêm một cậu bạn và hướng dẫn cho Khánh và tôi ngồi đúng chỗ. Bốn người bốn góc giữ cho thuyền thúng được cân bằng.

-  Ngồi yên nghe. Xê dịch là rớt xuống nước đó – Sơn như nói với nụ cười hướng về Khánh.

Và Khánh nhìn tôi với cái nheo mắt , ý là nếu Khánh rớt xuống nước thì đó chính là cơ hội... Tôi suýt phì cười mà sợ hai cậu trai hiểu lầm nên cố ghìm lại.

Tận mắt nhìn thấy bè lồng nuôi trai lấy ngọc giữa khơi xa và hơn vậy nữa, còn bị mảnh vỏ trai cứa gan bàn chân, mới biết hành trình của một viên ngọc gian nan đến mức nào.

Vậy nên hôm sau, đoàn tham quan cửa hàng bán ngọc trai, trong khi mọi người trầm trồ khen chê thì Khánh nhìn tôi với vẻ thấu hiểu:

-  Không một viên ngọc nào đáng bị chê bai hả má. Mỗi viên đẹp theo kiểu của nó, kể cả tỳ vết.

Tôi cười. Sự chững chạc này thật đáng ngạc nhiên. Khiến tôi nhớ đến Sơn.

-  Hai đứa đã trao đổi số điện thoại và facebook chưa?

Khánh cười cười chìa màn hình điện thoại tới trước mặt tôi, avatar mới là tấm hình Khánh đội mũ lưỡi trai màu đen đứng trên thuyền, gió lộng thổi mái tóc xòa tung quanh vành mũ.

-  Nhờ cái mũ tình cờ mà có tấm hình đẹp – Tôi nói.

Khánh lém lỉnh:

-  Nhưng chuyến đi thuyền thúng đi ra bè lồng nuôi trai lấy ngọc không phải là tình cờ. Nhờ có con nên má mới biết nuôi ngọc trai là sao đó nghe.

-  Má công nhận - Tôi gật đầu và thêm - Vì được miễn phí.

Khánh phá lên cười:

-  Người lớn tính toán quá đáng.

-  Còn người nhỏ thì tính toán nhẹ nhàng ra sao?

-  Sơn nói du khách đến đây chỉ loanh quanh mấy điểm du lịch ai ai cũng biết, còn có những nơi hoang sơ tuyệt vời mà chỉ dân địa phương mới biết đường đi. Mà má có muốn đi không?

Muốn quá đi chứ. Mấy khi có được hướng dẫn viên là dân bản địa, lại là một chàng trai vững vàng trước đầu sóng ngọn gió. Nhưng chuyến đi này chỉ ba ngày mà hôm nay đã là ngày thứ hai, chỉ còn một buổi sáng mai, lịch trình là trả phòng trước mười hai giờ trưa rồi đoàn ra sân bay.

-  Chắc mình phải hẹn lần sau con à – Tôi nói.

-  Là má muốn hẹn lần sau chứ không phải con à nghe.

Tôi phì cười:

-  Ừ, là má hẹn chứ không phải con.

Tuổi trẻ. Dễ làm quen dễ nhớ và dễ quên. Chuyến đi này rồi sẽ thành kỷ niệm. Tôi muốn con gái được có kỷ niệm đẹp.

Buổi tối, hai má con ngồi trước ban công nhìn ra biển đêm chuyển dần từ những màu xám đậm qua màu tím và thỉnh thoảng nhô ra những cụm mây trắng sáng.

Khánh hỏi tôi uống trà sữa nghe má. Tôi không thích bất cứ món gì có trà vào giờ này, khó ngủ, nhưng nhìn vẻ rạng ngời trên khuôn mặt tuổi mười tám, tôi biết con gái chẳng nhớ gì tới chứng mất ngủ của tôi đâu. Và cũng không nên nhắc tới chứng mất ngủ tuổi tác trong thời khắc long lanh này. Vậy nên tôi gật đầu.

Tôi tưởng tiếng gõ cốc cốc cốc là nhân viên giao trà sữa, nhưng không phải, trưởng đoàn thò đầu vô và nói nhanh “Sáng mai tám giờ đoàn mình tập trung ở bãi”.

-  Tiết mục gì vậy chú? – Khánh láu táu hỏi.

-  Lên thuyền ra khơi lưới cá, bữa trưa tiệc nướng bằng chính mẻ cá tươi đó luôn.

Trưởng đoàn thun mũi như làn khói món nướng tươi rói hiện hữu ngay trước mặt.

Khi cánh cửa đóng lại, tôi nói:

-  Vì mình đã tự đi chơi thuyền cá hôm qua rồi nên ngày mai má con mình sẽ tách đoàn đi chơi riêng.

-  Có khi nào mình gặp lại thuyền của Sơn không hả má?

Giọng nói và ánh mắt lấp lánh cho tôi thấy nỗi mong muốn gặp lại, mà vẫn rất kiêu kỳ con gái. Tôi làm ra vẻ bâng quơ:

-  Ờ, cũng có thể. Nếu vậy thì má con mình gặp lại Sơn lần nữa trước khi tạm biệt, cũng vui mà.

***

Đúng là chiếc thuyền đó, và Sơn.

Chàng trai đứng trên bãi cát, vẻ bồn chồn nhìn ngó tìm kiếm trong đoàn người rồi đôi mắt đen nhánh sáng lên khi nhìn thấy tôi và Khánh.

Lần này, còn có thêm người đàn ông tóc muối tiêu.

-  Đây là ba của cháu. Lần nào hợp đồng đưa khách đi chơi lưới cá phía bên resort cũng đòi phải có mặt ba cháu để du khách yên tâm – Nói với tôi xong, Sơn quay nhìn Khánh – Hôm nay có đem theo mũ rồi hả?

Hôm nay Khánh đội mũ rộng vành màu vàng nhạt, tóc thắt bím, rất xinh.

Người đàn ông tóc muối tiêu có đôi mắt sâu và hàng lông mày rậm. Ông nhìn con trai mình nói nói cười cười với Khánh, và ông gắt lên:

-  Lo đỡ khách lên thuyền kìa.

Sơn vội chạy tới nhóm người đang đi tới mép nước. Khánh lè lưỡi với tôi rồi chạy theo sau.

Người đàn ông nhìn tôi với khóe miệng nhếch lên:

-  Tuổi trẻ bồng bột hả?

Giọng điệu giễu cợt khiến tôi lúng túng. Có lẽ ông là một người khắc nghiệt. Có lẽ trưa nay khi về nhà ông sẽ mắng chửi Sơn một trận cái tội vì một đứa con gái mà xao nhãng công việc.

-  Nghe nói hôm qua nó đưa mẹ con cô ra bè lồng nuôi ngọc trai phải không?

Tôi gật đầu.

Người đàn ông lại nhếch mép:

-  Nó có nói rõ với cô đó là tài sản của công ty ngọc, người ta chỉ thuê nó làm bảo vệ thôi không?

Tôi im lặng. Nếu ông không nói thì tôi cũng không để ý điều này.

Tôi quyết định mặc kệ ông. Chỉ còn vài tiếng đồng hồ nữa là kết thúc chuyến đi chơi, tôi muốn giữ cho con gái mình có được niềm vui trọn vẹn.

Vậy nên khi ngồi trên thuyền, tôi luôn miệng cười tươi. Khi đụng ánh mắt Sơn  áy náy nhìn tới, tôi càng cười tươi hơn. Khánh ghé miệng sát tai tôi “Má cười nhìn đẹp lắm đó. Có cái ông kia nhìn má hoài”.

Cái ông kia là một người dáng vẻ bệ vệ, đi chơi thuyền cá mà mặc áo quần công sở và giày da, may mà có cái mũ bê rê đội lệch trên đầu giúp ông ta bớt đĩnh đạc chút ít.

Tôi hỉnh mũi cho Khánh hiểu câu trả lời là người như vậy nhìn ngắm ai cũng như ai thôi. Khánh bật cười “Giờ mới biết má khó tính ghê nha”.

Đến mười giờ thì kéo lưới. Mọi người xúm xít quanh ba cái thùng phân loại cá, tôm, và mực. Nhân viên resort đang bày bếp cho bữa tiệc nướng, còn lại thì tíu tít chụp hình.

-  Một lần là được chừng này hả? – Khánh chỉ tay tới từng thùng và hỏi.

Sơn lắc đầu:

-  Chừng này là tạm được thôi vì hôm qua mới lưới ở khu vực này. Lẽ ra nên đi chỗ khác, nhưng bên resort nói muốn cho khách chơi gần đây thôi.

Một cậu trai trẻ tinh nghịch cầm con cá nhỏ dí vào má cô gái.

-  Nụ hôn của cá – Chàng trai kêu lên.

Cô gái vội hất mặt mình ra xa. Mọi người cười vang. Cha của Sơn chành miệng kiểu chứng kiến du khách ngốc nghếch nhưng dù sao cái chành miệng giống như cười cũng khiến ông bớt vẻ khắc nghiệt. Tôi muốn nhân cơ hội này xin phép ông cho Sơn cùng dự tiệc nướng. Tôi muốn mời Sơn, cái cớ để hai đứa trẻ được trò chuyện thêm một chút, chỉ còn hai tiếng đồng hồ nữa là tạm biệt.

Bỗng người đàn ông bệ vệ bước tới gần thùng mực, nhân viên resort theo sau. Người đàn ông cúi lượm cành cây nhỏ như chiếc đũa và dùng nó gạt lớp mực nằm trên cùng qua một bên, ông bới bới một hồi thì moi ra ba con mực lớn bằng cuốn vở học trò nằm phía dưới. Nhân viên resort “dạ” một tiếng khe khẽ rồi cầm ba con mực lớn đi về phía lò nướng. Người đàn ông quăng cành cây vô tấm bảng quảng cáo gần đó rồi phủi phủi tay và nhún vai:

-  Chỉ một vài con ngó được được, toàn là loại nhỏ tí. Lưới kiểu này là tận diệt. Phá hoại.

Nói xong, nhìn đôi nam nữ đang vui đùa tạo dáng chụp hình đủ kiểu với con cá trên tay, miệng ông nở nụ cười độ lượng:

-  Hai đứa nhanh nhanh, mình ăn xong rồi còn về xếp đồ đạc nữa đó con.

Đôi nam nữ thả con cá vô thùng rồi theo người đàn ông đi tới khu vực ăn uống đang sực mùi nướng.

Cha của Sơn lừ lừ nhìn theo người đàn ông, quai hàm cắn nghiến. Mấy người quanh tôi vội đi nhanh, tôi cũng muốn đi để tránh cơn giận dữ lồ lộ trên khuôn mặt đỏ phừng, nhưng vì Khánh đang né trong bóng mát của gốc dừa và tranh thủ xức kem chống nắng, tôi đành đứng yên tại chỗ.

Cha của Sơn quăng cuộn lưới vèo vô thuyền như thể quăng cục đá vô mặt ai đó, tôi rùng mình vì sợ cuộn lưới đụng trúng Sơn.

-  Vui chơi gần bờ kiểu này... – Cặp mắt đỏ lừ nhìn tôi - Các người bỏ tiền mua vui rồi buộc tội kẻ khác tận diệt. Vừa đã mắt vừa đã miệng các kiểu hả?

-  Ba à... – Sơn kêu lên – Người khác nói chớ đâu phải cô.

Người cha gầm lên:

-  Mày cũng muốn thành trò vui à? Đồ ngu. Đi về ngay.

Ông chụp lấy cái tay quay trên bãi và đẩy vèo khiến nó lăn lượn ngoằn ngoèo như bỏ chạy một cách bất lực trước khi đổ ập xuống mép nước.

Rồi ông móc gói thuốc lá trong túi ra, châm một điếu và phả khói vô mặt tôi:

-  Tôi không muốn con trai mình bỏ nhà về thành phố tìm kiếm một điều vô vọng. Tôi không muốn chứng kiến con trai mình thất thểu trở về. Cô tưởng cô tử tế hơn gã kia hả?

***

Xe khởi hành vào giờ ngủ trưa nên sau một hồi lao xao vẫy chào biển cả thì ai nấy gà gật. Khánh nghiêng đầu trên vai tôi, hơi thở đều đều chợt bừng tỉnh vì cái điện thoại trong túi vang tiếng “bíp”. Khánh vén tóc và cầm lấy điện thoại...

Mỉm cười, Khánh ghé miệng gần tai tôi “Sơn hỏi con là lúc nổi nóng đó ba của Sơn nói gì với má?”.

Tôi làm ra vẻ đang gà gật để tránh câu trả lời có thể khiến chuyến đi chơi này không được trọn vẹn với con mình. Biển xanh thắm đang còn nhấp nhô trong tầm mắt và hẳn là còn nhiều lưu luyến. Nhưng thêm một lát nữa thôi, khi ánh đèn thành phố nhấp nháy chào đón...

CON SÓC VÀNG truyện ngắn của HỒNG CHIẾN - CHƯ YANG SIN SỐ: 326 THÁNG 10 NĂM 2019

Y Thin cùng Vân băng qua đồi cỏ gianh đã bị đốt cháy chỉ còn trơ lại mặt đất đen sì xuống đến bờ suối. Dòng suối chỉ rộng hai sải tay, ngổn ngang những tảng đá lớn như cố tình ngăn dòng nước chảy qua. Nước suối trong vắt, nhìn rõ những hạt cát trắng nằm dưới đáy và thỉnh thoảng còn thấy những bầy cá nhỏ nhởn nhơ bơi qua. Đặt gùi xuống một hòn đá, Y Thin quay lại nói:

- Rửa mặt mũi tay chân cho mát rồi đi tiếp, ta vào đến rừng già rồi đấy.

- Rừng có nhiều cây to quá, mang về làm nhà thì thích lắm nhỉ.

- Đúng rồi, rừng là nguồn sống của buôn đấy. Rừng cho con người các sản vật để sống quanh năm mà.

- Ơ, thế rừng là cái kho dự trữ à?

- Với người dân buôn mình ở đúng vậy đó.

Vân tròn mắt ngạc nhiên trước lý lẽ của anh bạn học cùng lớp 7. Đầu năm nay, gia đình Vân từ tỉnh Bến Tre lên vùng biên giới định cư – nghe người lớn nói: “Dân thành đồng” đánh Mĩ, thắng Mĩ rồi nên ưu tiên mời lên giữ biên giới Tây Nam của Tổ quốc. Đến định cư trên vùng đất lạ, được làm quen với các bạn học mới, người dân bản địa có nước da xạm đen – vì vùng đất này nóng nhiều hơn mưa, tóc ai cũng quăn tít như được uốn. Cái vui nhất là các bạn ấy rất thật thà, nghĩ sao nói vậy không vòng vo hay gian dối bạn bè. Trong lớp, Y Thin được cô giáo giao làm lớp phó lao động vì bạn khỏe nhất lớp, bắp tay, bắp chân rắn chắc như dây gắm rừng; làm việc không biết mệt. Y Thin thích Vân vì Vân học giỏi, đầu thường nghĩ ra nhiều chuyện vui kể cho bạn bè nghe. Thế là hai đứa thành bạn thân.

Hôm qua, học xong tiết cuối chuẩn bị ra về, Y Thin lại bên hỏi Vân:

- Mai chủ nhật vào rừng chơi không?

- Thích quá, để về xin ba má đã nhé.

Được ba má đồng ý, sáng nay Vân đạp xe đến buôn sớm, theo bạn vào rừng già cho biết. Sau hơn một tiếng đạp xe, giờ thì biết thế nào là rừng già – đơn giản rừng có nhiều cây sống lâu năm cao vút lên trời xanh. Quanh các cây đại thụ ấy có nhiều các loại dây bám vào, leo lên tận các cành cao. Dưới mặt đất, đủ các loại cây nhỏ hơn đua nhau mọc. Trong rừng già, khí hậu trong lành, mát mẻ, làm tinh thần con người thấy sảng khoái hơn lên.

Rửa mặt mũi chân tay xong cả hai tiếp tục ngược suối tiến lên. Đang nhảy từng bước một qua các hòn đá leo dần lên núi cao, Y Thin dừng lại nói nhỏ:

- Vân nhìn kìa!

- Ô, cây gì mà quả đẹp thế?

- Dâu gia rừng đấy.

Từ sát mặt đất đến tận ngọn, từng chùm quả chín đỏ rực vây quanh thân cây, gốc to đến mức, Vân có dang tay hết cỡ cũng ôm không hết.

- Vân nhìn trên chạc ba cây ấy.

Theo tay Y Thin chỉ, Vân phát hiện ra một con khỉ to như em bé lên hai; mặt đỏ như quả dâu gia chín, lông hoe hoe vàng. Hình như con khỉ thấy người đến cũng ngạc nhiên nên ngồi im quan sát. Vân thét lên:

- Khỉ!

Con khỉ giật mình, đứng bật dậy, nhảy qua cành cây bên cạnh, rơi xuống đất. Thật bất ngờ không biết ở đâu ra mà khỉ nhiều thế, chúng lao vun vút náo động cả góc rừng.

- Sao khi nãy chỉ thấy có một con thôi mà bây giờ chúng chạy ra nhiều thế?

- Chúng trốn sau các chùm lá đấy, ta chỉ thấy con đầu đàn thôi mà.

Đi lại gốc cây hái mấy chùm bỏ vào gùi và đưa cho Vân một chùm ăn thử. Dâu gia rừng nhìn giống y dâu gia nhà, nhưng chua hơn dâu gia nhà trồng, hình như nó có chút hương vị đặc biệt làm người ăn thấy dễ chịu.

Tiếp tục ngược suối một đọan nữa, đến gần một cây đa chắc phải bốn người ôm mới kín gốc; trên cây, lũ chim trò chuyện như họp chợ. Dưới mặt đất, các quả đa chín rụng xuống, quả nâu đen, quả đỏ, to bằng ngón tay, trông mọng nước. Ngửa mặt nhìn lên, thôi thì… Chim cu xanh toàn thân màu xanh biếc, riêng mảng bụng lại có màu vàng rực rỡ, trông rất đẹp mắt. Lũ chào mào không lẫn vào đâu được với cái mũ nhọn hoắt trên đầu, giọng ríu rít như tranh phần sợ có người nói hết. Lũ sóc đông không kém, có con to hơn đầu ngón chân cái, lông xám có thêm ba vạch vàng chạy từ đầu xuống tận mông; có con to bằng cổ tay lông có sọc như quả dưa hấu, ngồi trên hai chân sau, bứt từng quả đưa lên miệng nhấm nháp. Đẹp nhất có lẽ là con sóc bông to bằng cổ chân, toàn thân khoác bộ lông vàng óng mượt như dát vàng, chiếc đuôi dài tới hai gang tay; nó không ăn mà ngồi trên một chạc ba, nhìn Vân như phát hiện ra có điều gì đó lạ lẫm lắm. Mắt sóc tròn, đen láy, có viền trắng xung quanh; cái mũi dài, đỏ như được bôi son…

***

- Phựt!

Tiếng lẫy nỏ vang lên tuy không to lắm, nhưng cũng đủ cho bầy chim thú trên cành cây hoảng hốt tháo chạy, tạo nên những âm thanh hỗn loạn. Con sóc vàng chắc đang mải nhìn Vân bị mũi tên lao đến cắm ngay vào đùi. Nó mở to mắt ngạc nhiên xen chút kinh hãi trước khi rời khỏi cành cây rơi tõm xuống lòng suối, máu loang đỏ. Vân thét lên:

- Sao cậu ác thế, bắn chết con sóc rồi?

- Thịt sóc ngon lắm mà. Chưa hôm nào đi rừng gặp sóc to như con này đấy.

Con sóc rơi xuống nước bị mũi tên dài hơn hai gang tay xuyên qua đùi, càng giãy, máu càng ra nhiều mà không thoát ra được. Trước mắt Vân dòng suối đang trong xanh bỗng đỏ hồng cả lên. Đôi mắt con sóc nhìn Vân như oán trách: “sao lại xử với tôi như thế?”. Vân quay lại nói với Y Thin:

- Cho mình xin con sóc này nhé?

- Ừ, con này mà nướng thì… không thịt gì ngon bằng.

Chưa nghe hết câu, Vân đã lao xuống suối, với đuôi mũi tên lôi mạnh, nhằm giải thoát cho con sóc. Giật được mũi tên ra khỏi con sóc, bất ngờ nước dưới lòng suối hình như dâng cao lên, tạo nên một dòng xoáy lớn lôi Vân vào lòng mình. Trên bờ, Y Thin thấy vậy hoảng hốt thét lên:

- Vân!

Rồi nhảy tùm xuống dòng suối vừa kịp nắm được tay Vân; cả hai bị dòng nước nuốt chửng.

***

Không biết hai đứa bị trôi đi bao lâu, nhiều lúc đầu va vào đá đau điếng, nhưng tay Y Thi vẫn nắm chặt tay Vân, không buông ra như dính chặt vào nhau. Dòng suối ném hai đứa vào một vùng nước rộng chừng hai chục sải tay, dưới chân một dòng thác cao đến cả chục sải tay, nước tung bọt trắng xóa. Y Thin nằm úp mặt lên cát, còn Vân một nửa người dưới nước, một nửa trên cạn. Không biết nằm bao lâu, Y Thin giật mình tỉnh lại, lồm cồm ngồi dậy kéo Vân lên bãi cát ngồi thở. Y Thin ngửa mặt nhìn lên thấy trời đầy sao, có ngôi sao xanh màu ngọc bích, có ngôi sao màu hồng lại có ngôi sao màu tím, đua nhau tỏ sáng; ngạc nhiên kêu lên:

- Ô, trời tối rồi à?

- Không phải đâu, hình như ta đã rơi xuống một cái hang lớn rồi đấy.

Vân tỉnh lại nhưng vẫn nằm im, khi nghe bạn nói mới cất tiếng trả lời, mắt vẫn nhìn như vô định lên trần hang. Y Thin hỏi:

- Sao có nhiều sao kỳ lạ thế?

- Không phải sao đâu, đó là những hòn đá tự phát sáng đấy, nhìn kỹ đi.

- Ừ nhỉ, ta bị rơi vào một cái hang đá lớn rồi.

Vân lồm cồm ngồi dậy nhìn quanh. Hình như bãi cát trắng mịn màng hai đứa đang ngồi được dòng suối bồi đắp lên trước khi chui tiếp vào hang đá phía dưới chảy đi đâu không rõ. Một hang đá khổng lồ giống như cái chảo đá úp lên dòng suối. Bốn phía vách đá cao dựng đứng có những viên đá phát sáng cái to như quả trứng ngỗng, cái lại nhỏ tý như đầu đũa, hình như được ai đó gắn vào. Ánh sáng các viên đá làm xung quanh sáng lên như đêm trăng rằm. Phía dòng thác trút nước xuống, bụi nước bay lên như mưa, tạo nên những chiếc cầu vồng nhiều màu sắc lung linh, huyền ảo. Vân quay lại hỏi bạn:

- Y Thin đã đến đây lần nào chưa?

- Chưa?

- Hình như đây là một hang đá lớn, không biết lối ra phía nào đây?

- Ta đứng dậy xem thử.

Nói dứt lời, Y Thin lôi Vân đứng dậy. Vân ngạc nhiên kêu lên:

- Ô, làm sao mà Y Thi vẫn còn gùi trên lưng và nỏ trên tay vậy?

- Khi thấy suối nuốt Vân, mình sợ quá, không kịp bỏ gùi ra, một tay cầm nỏ, một tay với lấy tay Vân rồi… uống no nước, khi tỉnh lại đã thấy nằm đây rồi.

- Lạ nhỉ?

- Ô, Vân nhìn kìa!

Theo tay Y Thin chỉ, vân thấy một con cá sấu đang nằm trên cát, chỉ cách hai đứa ngồi chục bước chân. Con cá sấu dài hơn sải tay, nằm im lìm như một khúc cây, hai bên mép chìa ra ngoài những cái rắng trắng ngà như răng cưa xẻ gỗ. Vân nắm chặt tay bạn thì thầm:

- Làm thế nào bây giờ?

- Đuổi nó xuống nước.

- Làm sao đuổi được?

- Dễ thôi mà.

Y Thin nhặt một hòn đá phát ra ánh sáng màu hồng, trông giống như làm bằng thủy tinh nằm trên mặt cát, nhắm đầu cá sấu ném tới. Con cá sấu hình như đang ngủ, nhưng khi viên đá bay tới, nó há cái mồm to đùng, tóm luôn viên đá rồi bò xuống nước. Mặt nước suối tối đen, bống nhiên sáng hồng lên rồi…

- Rầm!

Một tiếng động dữ dội từ trong lòng suối vang lên, con cá sấu ngậm viên đá phát sáng bị dựng đứng lên mặt nước; bên cạnh nó một cái đầu cá sấu khác đen sì, chắc phải to gấp đôi, cắn cả hàm răng dài vào chân trước của nó. Con cá sấu nhỏ há mồm quay mình, giãy giụa tỏ vẻ đau đớn làm hòn đá trong miệng rơi tõm xuống dòng nước. Y Thin vội lôi Vân chạy ra xa mép nước, đầu húc luôn vào hang đá. Vân sợ quá, líu cả lưỡi, hỏi:

- L… àm l… àm s… ao đ… ây?

- Sợ gì, chúng không dám bắt chúng ta đâu.

- Th… ật à?

- Cá sấu chỉ săn mồi dưới nước rồi lên bờ tắm nắng, nằm ngủ. Chúng không tự nhiên tấn công con người trên cạn đâu.

- Ta tìm đường ra đi.

- Ừ!

***

Hai đứa đi xuôi dòng suối rồi đi ngược lại phía dòng thác đang đổ nước xuống ầm ầm nhưng không tìm thấy một kẽ hở nào để ra được; thất vọng, cả hai lại bãi cát ngồi bệt xuống. Trong ánh sáng mờ mờ soi rõ khuôn mặt tròn, trắng như cục bột của Vân hình như có dòng nước chảy trên má, giọng nghe ồm ồm:

- Giá như Y Thin không bắn con sóc vàng thì đâu đến nỗi…

- Con sóc ngon quá mà.

- Sao Y Thin chỉ nghĩ đến bắn, giết và… ăn mà không nhìn thấy vẻ đẹp của nó. Tội nghiệp con sóc quá, không biết bị mũi tên xuyên qua đùi như thế có đau lắm không? Rơi xuống suối có thoát không hay lại làm mồi cho lũ cá sấu rồi?

- Từ bao đời nay người dân buôn mình vẫn vào rừng săn bắt thú về ăn thịt. Con trai qua bảy mùa rẫy(1) đã được ama(2) vào rừng chọn cây, đẽo cho chiếc nỏ để tập bắn. Mình được chín mùa rẫy đã có thể bắn trúng mắt chuồn chuồn ớt đậu cách xa chục sải tay. Con trai ai cũng phải vậy cả mà.

- Y Thin không nghe cô giáo dạy à. Săn bắn thú rừng là vi phạm pháp luật đấy.

- Ừ!

- Ai cũng vào rừng chặt phá, săn bắn thì đâu còn rừng nữa, không còn rừng thì thú cũng hết luôn. Khi ấy thì buồn lắm.

- Mình biết lỗi rồi mà. Chắc tại Y Thin bắn con sóc vàng nên Yang(3) phạt hai đứa mình, nhốt trong chiếc hang này cho chết đây?

- Y Thin biết được vậy là mừng rồi. Bây giờ ta lại bên dòng thác leo ngược lên xem có lối thoát ra ngoài không.

- Vân nói đúng rồi, chỉ còn cách ấy may ra thoát được thôi. Ô, Vân nhìn kìa…!

- Nhìn cái gì?

- Bên dòng thác ấy, nó, nó… đúng nó rồi!

- Ô, con sóc vàng bị bắn, đúng nó rồi!

Vân reo lên khi thấy con sóc vàng bị bắn khi nãy ngồi trên một mỏm đá bên cạnh thác nước quay mặt nhìn hai đứa, đôi mắt buồn rầu như oán trách. Vân đứng lên bước vội lại, miệng nói như tâm sự với một người bạn thân:

- Chào sóc vàng, bạn có đau lắm không? Có cần mình giúp đỡ không?

Kỳ lạ, con sóc vàng như hiểu được tiếng người, nó đưa hai chân trước xoa xoa cái mũi đỏ rồi vuốt bộ râu dài hai bên mép trước khi quay mình lao luôn vào dòng thác đang dội nước xuống ầm ầm. Vân reo lên:

- Thoát rồi, chúng ta không phải chết ở đây nữa rồi.

- Sao Vân chắc chắn như thế?

- Không thấy con sóc vàng vừa nhảy vào dòng thác à, chắc chắn phía sau dòng nước có đường thoát ra khỏi đây rồi. Ta đi thôi.

Vân vui vẻ reo lên chạy lại bên dòng thác đi vào giữa dòng nước đang xối ầm ầm. Y Thin lặng lẽ bước theo phía sau. Xuyên qua dòng thác có một lối nhỏ dựng đứng, phải lần từng bước đặt chân lên từng khe đá leo lên. Y Thin vướng nỏ không leo lên được, Vân quay lại bảo:

- Bỏ cây nỏ đi mới leo lên được.

- Nhưng đây là vật mà ama mình tặng được mười mùa rẫy, bỏ sao được?

- Y Thin đã hứa không săn bắn nữa thì giữ nỏ làm gì? Cầm nỏ làm sao chui qua hang mà lên mặt đất?

Y Thin xị mặt, ngước nhìn lên phía trên chỉ có một lỗ hang nhỏ dựng đứng, chưa thấy ánh sáng ở đâu; cúi xuống chân thấy sâu thẳm, dòng nước đang giận giữ gầm réo, nếu trượt chân rơi xuống thì... Hình như mắt Y Thin có dòng nước tràn qua trước khi buông tay cho cây nỏ rơi tõm xuống. Vân  cúi xuống động viên bạn:

- Y Thin làm vậy là đúng lắm, ta đi tiếp đi.

- Ô con sóc, con sóc vàng kìa!

Y Thin reo lên khi nhìn thấy con sóc vàng chỉ cách đầu Vân một sải tay. Nó nhìn hai người rồi lặng lẽ nhảy từ hòn đá này qua hòn đá kia như dẫn đường. Y Thin cứ bò theo Vân, Vân bò theo sóc; vượt qua không biết bao nhiêu đá, bỗng nghe Vân reo phía trên đầu:

- Thoát rồi, ra đến rừng rồi!

Y Thin hối hả bươn theo, vượt qua mỏm đá cuối cùng, ánh sáng mặt trời ập đến và những cơn gió mát như được Yang mang đến lau khô những giọt mồ hôi đang túa xuống mặt. Hai đứa ngả mình lên một hòn đá, ngửa mặt nhìn lên trời. Mặt trời đã đi qua đỉnh đầu, bóng đổ dài xiên xiên. Vân ngồi bật dậy hỏi:

- Y Thin ơi, lúc nãy ta chui từ chỗ nào lên đây?

- Ừ nhỉ, cái lối ta lên đâu rồi.

Hai đứa nhìn quanh không còn biết đâu là kẽ đá chúng vừa thoát ra khỏi lòng đất. Các hòn đá xung quanh to như chiếc chiếu đôi nối tiếp nhau, gối lên nhau tao nên nhiều kẽ hở như những cái hang chui vào lòng đất, nơi có cái thác bí hiểm và những viên đá phát sáng. Y Thin bảo:

- Thoát được ra đây là may rồi, xuống vũng nước trước mặt bắt cá ăn đỡ đói rồi về.

- Ừ. Ô, con sóc vàng kìa.

Vân reo lên khi nhận ra con sóc bị bắn lúc sáng ngồi trên mỏm đá chỉ cách hai đứa độ ba sải tay, giương đôi mắt tròn xoe ra nhìn, hai chân trước xoa xoa cái mũi đỏ như gửi lời chào tạm biệt rồi vươn mình nhảy qua một mỏm đá khác thấp hơn, biến mất; hình như chân nó đã hết đau.

Nhà mới, 18/8/2019

Chú thích:

1.      Qua bảy mùa rẫy: mỗi mùa rẫy là một tuổi - cách tính tuổi của người Êđê

2.      Ama: ba – tiếng Êđê;

3.      Yang: thần linh – tiếng Êđê;